Türkiye, Dersim olaylarını tartışırken arşivlerden kamuoyuna çarpıcı belgeler yansıyor. Katliamdan önce gerçekleştirilen ilk Meclis anketi, bölgedeki sorunlarla ilgili tabloyu ortaya koyuyor.

Dersim milletvekilleri ‘yol haritası’ niteliğinde çözüm önerileri sunuyor. Anket, “Birinci dönem TBMM üyelerinin gelecekten beklentileri” sorusu ile gerçekleştirildi. Bazıları meslekten men edilen, İstiklal Mahkemeleri’nde yargılanan ve idam edilen milletvekillerinin ‘ileri görüşlülüğü’ dikkat çekici.

Dersim Milletvekili Abdülhak Tevfik Bey: Avrupa yasalarının bizim çevremizde fayda ve güzellik sağlayacak bölümlerinden yararlanılması. Eğitimin halkın anlayacağı biçimde yaygınlaştırılması.

Dersim Milletvekili Diyab (Yıldırım) Ağa: Mekteplerin açılması ve yolların yapılması.

Dersim Milletvekili Hasan Hayri (Konko) Bey: Ulusal sınırlar içindeki İslam unsurlarının (topluluklarının) haklarının sağlanmasıyla olur.

HALK OKUTULMALI

Dersim Milletvekili Mustafa (Öztürk) Ağa: Memleketin her yerinde yol yapmaya, nüfusu çoğaltmaya ve halkı okutmaya bağlıdır. Dersim Milletvekili Mustafa Zeki (Saltuk) Bey: Memleket içinde sanat okulları açılmasıyla vatana yararlı organlar yetiştirilmesine ve ulusun hakkını kendine vererek esaslı örgütlenmeye bağlıdır.

MEMLEKET ÖZGÜR YÖNETİLMELİ

Dersim Milletvekili Ramiz (Tan) Bey: Köylüyü okutmaya ve memleketi özgür ve mutlu biçimde yönetmeye ve bunun için de memlekette eğitimi yaygınlaştırmaya ve bilim ve sanat okullarını çoğaltmaya bağlıdır.

Bugün