12 Eylül için son darbeyi Maraş'ta vurdular
Eski Elazığ Valisi Güngör Aydın, Maraş olaylarının darbeye giden yolda son hamle olduğunu anlatıyor.
HÜSEYİN KELEŞ, İBRAHİM DOĞAN'ın haberi;
Söz konusu dönemde Elazığ'da ortaya konulan oyunları deşifre eden Güngör, "Çatışma çıkarmak isteyenleri engelledik. Kontrgerilla görevden alınmam için baskı yaptı, öldürülmem için rapor hazırladı. Açıktan tehdit edildim." ifadelerini kullanıyor.
Önce işçiler meydanlara indi. 1 Mayıs 1977'de Taksim Meydanı'nda kurşunlar, sloganlara karıştı ve 34 kişi hayatını kaybetti. Ardından kontrgerilla ile ilgili ilk raporu hazırlayan Savcı Doğan Öz, evinin önünde katledildi. Sonra Demokrat Partili Malatya Belediye Başkanı Hamid Fendoğlu ortadan kaldırıldı. Alevî-Sünni çatışması isteyenlerin son adresi Maraş'tı. 19-26 Aralık 1978'deki olaylarda 105 kişi öldü. 1,5 yıl sonra Çorum'u kana buladılar. Sonra da asker idareye el koydu. Dönemin Elazığ Valisi Güngör Aydın, 33 yıl önce yaşanan bu kanlı süreci anlatırken, Maraş olaylarının darbeye giden yolda son hamle olduğunu vurguluyor. Açıktan oynanan oyunları deşifre ettiği için tehdit edildiğini anlatıyor: "Kontrgerilla görevden alınmam için baskı yaptı, öldürülmem için rapor hazırladı. Açıktan tehdit edildim."
Maraş olayları 12 Eylül darbesinin önemli eşiklerinden biriydi. Aradan tam 33 yıl geçti. O gün yaşananların tanıklarından biri de dönemin Elazığ Valisi Güngör Aydın'dı. Elazığ'da planlanan birçok provokatif eyleme engel oldu. Maraş'taki olaylar başlamadan üç ay önce dönemin Başbakanı Bülent Ecevit tarafından Antalya Valiliği'ne atandı. Aydın, söz konusu tayinde kontrgerillanın parmağı olduğunu anlatıyor. Elazığ'da toplumsal çatışma çıkartılmak için onlarca girişimde bulunulduğunu söylüyor. Göğüs göğüse mücadele ettiğini ancak kontrgerillanın görevden alınması için istekte bulunup kendisini açıktan tehdit ettiğini belirtiyor. Şu ifadeleri kullanıyor: "Kontrgerilla benim öldürülmem için rapor hazırlamış. Antalya'ya atanmam da sözde beni koruma amaçlı ama benim orada görevden alınmamı öngörüyordu. Benim görevden alınmamdan 15 gün önce Alparslan Türkeş bir açıklama yaptı. 'Bu valiyi buradan almazsanız kan gövdeyi götürür.' dedi."
Güngör Aydın, o dönemde beş hassas il olduğunu anlatıyor. Bu illerin Maraş, Elazığ, Erzincan, Sivas ve Malatya olduğunu kaydediyor. Şunları söylüyor: "Beş ilde ayrı ayrı Alevi toplu kırımı yaratılması planlanmıştı. Kontrgerilla da bu hadiseleri başlatmak için merkez olarak Elazığ'ı seçti. Elazığ'da benim dışımdaki bütün üst yönetim kadroları kontrgerillanın denetiminde ve olayları destekleyen insanlardan oluşuyordu. Belediye başkanı, kolordu komutanı, MİT bölge müfettişi, jandarma alay komutanı, cumhuriyet savcısı ve ağır ceza reisiydi."
"suyumuza zehir attılar" diyerek kışkırttılar
Eski Elazığ Valisi Aydın, kentte nifak tohumları atmak için çokça denemeler yapıldığını dile getirdi. Bunlardan bir tanesinin de gece yarısı yapılan, "Elazığlılar, suyumuza zehir atılmıştır." anonsu olduğunu aktardı. Daha sonra tutuklanan bu kişilerin ise kontrgerillanın denetiminde olan insanlar olduğuna dikkat çekti. Kontrgerillaya o dönemde önemli tavizler verildiğini belirten Güngör Aydın, "Önlemler alınabilseydi Maraş'ta olaylar yaşanmazdı. Görevden alındıktan sonra Sayın Başbakan Bülent Ecevit'e konuyla ilgili alınması gereken önlemlere ilişkin sunum yaptım. Beş ilde bütün kadroların demokrasiyi ve sivil yönetimi savunan isimlerden oluşturulmasını önerdim. Ancak gerekli önlemler alınamadı." şeklinde konuşuyor.
Zaman
