Merve Tunçel'in haberi:

Hormonal hastalığı olanlar, kadınlar ve çocuklar en yüksek risk grubunda. Obeziteye, geçmişte daha çok şehirde görülürken artık köylerde de rastlanıyor.

Modern çağın hastalığı obezite çoğu kez fazla kilolu olmakla karıştırılsa da aslında çok daha tehlikeli. Üstelik eskiden daha çok şehirli kesimde görülen bu hastalık artık kırsal kesimde kendini gösteriyor. Abur cubur meraklısı çocuklarsa bu konuda en savunmasız olanlar. Dünya genelinde her 100 erkekten 15’i, kadınların ise 22’si obez. Türkiye’de 15 yaşından büyük her 100 kişiden 17’si obez, 33’ü fazla kilolu. ‘Ağır’ hastalığın nedenlerini ve korunma yollarını Fatih Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Beslenme ve Diyetetik Uzmanı Hayrettin Mutlu anlattı.

Savunma mekanizmasının bir sonucu

Obezite (şişmanlık), harcanandan daha fazla enerji alınması sonucu vücudun yağ dokusunun artmasıyla çıkıyor ortaya. Vücudun savunma mekanizmasıyla ilgili aslında. Metabolizma ihtiyaç fazlası enerjinin her 7 kalorisiyle bir gram yağ sentezleyerek depo eder. Bu depolama işlemi öncelikle karın bölgesinde, özellikle de bu sentezle ilgilenen karaciğerin etrafında toplanır. Böylelikle metabolizmanın hemen her ögesini etkileyen, kişiyi hem sağlık hem sosyal yönden yaralayan, ileri boyutunda şeker başta olmak üzere kanser dahil birçok hastalığa yakalanmayı kolaylaştıran, varsa bu hastalıkların seyrini kötü etkileyen obezite çıkar ortaya. Belirtileri aşikâr, en iyi gösterge ise bel çevresindeki genişleme. Özellikle bel çevresindeki genişleme kalça çevresine yaklaştıkça kalp hastalıkları riski artıyor.

Şeker ve kalp hastalığıyla ayrılmaz üçlü

Obezitenin neden olduğu sağlık problemlerinin başında diyabet (şeker hastalığı) geliyor. Tip 2 şeker hastalığıyla ilgili çok iyi bilinen bir şey kilo aldıkça şeker kontrolünün zorlaştığı ve insüline geçiş zamanının kısaldığı. Genetik geçişli olan tip 2 şeker hastalığı çoğunlukla çevresel faktörlerin tetiklemesiyle ortaya çıkıyor. En önemli tetikleyici ise fazla kilolar. Hayrettin Mutlu, “Şöyle bir önerme çok da yanlış olmaz: ‘Ailenizde tip 2 şeker hastalığı varsa kilo almadığınız sürece tip 2 şeker hastalığından ömür boyu korunabilirsiniz.” diyor. Obezitenin ölüme yol açma şekli en çok şeker hastalığı ve kalp hastalığına sebebiyet suretiyle gerçekleşiyor. Şeker ve kalp hastalıkları dünyada ölümlerin başta gelen sebeplerinden.

3 litre sütü bir dikişte içen var

Her obez hastanın kendine özgü bir yemek yeme davranışı var. Fakat hepsinin ortak bir davranış şekli çok belirgin. O da aşırı hızlı yemek yemek, beslenme uzmanı ve diyetisyen Hayrettin Mutlu’ya göre. Bu konuda ilginç bir hikâyesi de var: “Yaklaşık 15 yaşlarında 190 cm boyunda 100’e yakın kiloda bir danışanım eve geliyor, mutfağa giriyor, bir tencerede birkaç saat içinde pişmiş kaymaklı bir süt görüyor. Hepsini tek seferde içiyor. Daha sonra evden sessizce çıkıyor. Annesi mutfağa gittiğinde 3 litre sütün tek bir damlasının dahi kalmadığını görüyor tencerede. Oğlunun tüm sütü içmiş olabileceği hiç aklına gelmediğinden mutfak penceresini açık görünce kedi girip içmiştir diye düşünüyor. İşin komik kısmı ise üçüncü kattaki eve pencereden kedi girmesinin imkansız oluşu.” Bu konuda daha pek çok hikâye var; ara öğünde erik serbest diye elinde 2-3 kiloluk erik poşetiyle gezenler mi dersiniz, gece atıştırma olayını biraz (!) abartıp yemek masasında uyuyakalanlar mı…
Obeziteden korunmak için

Yemekten hemen önce 1-2 bardak su tüketin. Günde en az 8-10 bardak su içmeyi unutmayın.

Her lokmayı defalarca çiğneyerek yutun. Böylece daha kısa sürede doyduğunuzu hissedebilirsiniz.

Gün içinde belirli aralıklarla meyve tüketin. Böylece tatlıya olan eğiliminizi azaltabilirsiniz.

Hayatınızda düzenli egzersize mutlaka yer ayırın.

En azından kısa mesafelere yürüyerek gitmeyi tercih edin.

Her öğünde, farklı besin türlerini seçerek besin çeşitliliğini sağlayın.

Aşırı yağlı, şekerli ve tuzlu besinlerden kaçının.

Öğün atlamayın, özellikle kahvaltıyı ihmal etmeyin.

Zaman