Türkiye, İsrail ile ilişkilerin normalleşmesi için Gazze'ye uygulanan ablukanın da kaldırılmasını şart koşmuştu. Ankara, yayınlanan raporun hukuki bağlayıcılığı olmadığını ve İsrail'in raporu ambargoyu meşru kılmak için kullanmaya çalıştığını düşünüyor.
Türkiye'nin ilişkilerini alt seviyeye indirdiği İsrail, Palmer Komisyonu Raporu'na sarıldı. İsrail Başbakanlığı'ndan yapılan açıklamada, "profesyonelce hazırlanmış, ciddi ve kapsamlı bir belge" olarak nitelenen raporun, "Gazze'ye uygulanan ablukanın haklılığını, uluslararası sularda da dahil olmak üzere doğruladığını" iddia etti. Ancak Türkiye, raporun hukukî bağlayıcılığının olmadığını, sadece istişari nitelikte olduğunu düşünüyor. Zaman'a konuşan diplomatik kaynaklar, bunun bizzat raporda da zikredildiğine işaret ediyor. BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon'un da bu yüzden raporu sahiplenmek yerine sadece internet sitesinde yayınlamayı tercih ettiğine dikkat çekiyor.

Raporun 8, 10 ve 76. sayfalarında raporun hukuki bağlayıcılığı bulunmadığının ifade edildiğine işaret eden kaynaklar, uluslararası hukuku en çok ihlal eden ülke konumundaki İsrail'in, Gazze'ye uyguladığı ambargoyu ve kanlı baskını hukuki değeri olmayan bir rapor üzerinden meşrulaştırma çabasında olduğunu söyledi. Kaynaklar, BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon'un da raporu sahiplenmek yerine sadece internet sitesinde yayınlamayı tercih ettiğine dikkat çekti.

İSRAİL, MEDYA GÜCÜYLE RAPORU KULLANacak

Raporun baskın konusunda gönderme yaptığı ve denizlerdeki silahlı çatışmaya ilişkin 1994 tarihli San Remo Manuel'inin hukuken bir bağlayıcılığının olmadığının altını çizen kaynaklar, bu konuda asıl başvurulması gereken hukuki dayanağın uluslararası deniz hukuku olduğunu hatırlatıyor. Buna göre bir gemiye çıkmak için kaptandan veya bayrak sahibi ülkeden izin alması gerektiğini ifade eden kaynaklar, sıcak takip hakkının bile bir ülkenin karasularında başlaması şartıyla verildiğini kaydetti. İsrail'in ortada bir hukuk kuralı varken bir teamül dahi olmayan San Remo Manuel'i üzerinden ambargo ve Mavi Marmara baskınını meşrulaştırma ve bunu medya ağının gücünü kullanarak dünyaya takdim etme çabasında olduğunun altını çizdi.

Olayın gerçekleştiği yerin abluka sınırları dışında olduğuna dikkat çeken diplomatik kaynaklar, "Ablukayı yasal olarak tanıdığınız takdirde bu, İsrail'in güç kullanmasına zemin hazırlar. Yarın İtalya'dan hareket eden herhangi bir gemi uluslararası sulara çıktığı an İsrail'in operasyonuna maruz kalabilir. Akdeniz ve hatta okyanuslarda bile müdahalede bulunabilir bu mantıkla." dedi. Tel Aviv'den dün yapılan açıklamada, İsrail'in bir kere daha kaybedilen hayatlardan ötürü üzüntüsünü dile getirdiği belirtilen açıklamada, "ancak, meşru müdafaa için harekete geçen askerleri için özür dilemeyeceği, İsrail'in aynı diğer devletler gibi, vatandaşlarını ve askerlerini savunma hakkına sahip olduğu" görüşü savunuldu. Ancak diplomatik kaynaklar, güce başvurmanın BM şartıyla açık kurallara bağlanarak istisnai tutulduğunu, meşru müdafaanın da devletlerle sınırlı olduğunu kaydetti. İsrail'in Gazze'ye bir abluka ilan edip, sonra bunun üzerinden güce başvurmaya çalıştığına işaret ettiler. Kaynaklar, tam bir ablukanın yasal olmadığını, San Remo Manuel'inin bile sınırlamalar getirdiğini belirtti.

Diplomatik kaynaklar, Palmer Komisyonu raporu yüzde yüz Türkiye'nin tezlerine destek verir nitelikte çıkmış olsa dahi Ankara'nın özür, tazminat ve ablukanın kaldırılmaması şartının yerine gelmemesi halinde B Planı'nı devreye sokacağının altını çizdi. Kaynaklar, "Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, BM Güvenlik Konseyi'nde yaptığı açıklamada altı şart sıraladı. Bu şartların hiçbiri birbirinin yerine geçmez." dedi.

SEYRÜSEFER SERBESTİSİ sağlanacak

İsrail'den dün yapılan açıklamada, Türkiye'nin Akdeniz'de deniz seyahati ile ilgili uluslararası hukuk kurallarına saygılı olacağı beklentisine de yer verildi. Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu'nun cuma günü Ankara'da sıraladığı yaptırımlar arasında yer alan seyrüsefer serbestisi meselesini de daha önce zikrettikleri hukuk kuralları çerçevesinde değerlendirdiklerini vurgulayan diplomatik kaynaklar, "Meseleyi Uluslararası Adalet Divanı'na götüreceğiz. İsrail'in uluslararası sulardan geçen gemilere müdahale hakkını tanımadığımızı her türlü ortaya koyacağız." ifadelerini kullandı. Aynı kaynaklar, "her türlü" ifadesi için detaya girmedi.
İHLAS