Tesettür: Kadın ve Erkeğin Ortak Sorumluluğu

Zafer KARLI

Tesettür çoğu zaman yalnızca kadının kıyafeti üzerinden konuşulur. Oysa Kur’ân'ın ortaya koyduğu ölçü daha geniştir. Tesettür; kadın ve erkeğin nazarını, iffetini, mahremiyetini ve davranışlarını Allah'ın koyduğu sınırlar içinde korumasıdır.

Nûr Suresi'nde önce erkeklere hitap edilir:

“Mümin erkeklere söyle: Gözlerini haramdan sakınsınlar ve iffetlerini korusunlar.”
(Nûr, 24/30)

Hemen ardından kadınlara şöyle buyurulur:

“Mümin kadınlara da söyle: Gözlerini haramdan sakınsınlar ve iffetlerini korusunlar...”
(Nûr, 24/31)

Kadınlara ayrıca ziynetlerini koruma ve örtünme konusunda özel hükümler getirilir. Böylece Kur’ân, tesettürü tek taraflı bir sorumluluk olarak değil, kadın ve erkeğin farklı hükümlerle taşıdığı ortak bir iffet ve haya vazifesi olarak ortaya koyar.

Kadının sorumluluğu, Allah'ın emrettiği ölçülere uygun şekilde tesettürüne, ziynetinin korunmasına, iffetine ve mahremiyetine dikkat etmektir. Erkeğin sorumluluğu ise gözünü haramdan sakınmak, iffeti korumak, nefsini kontrol etmek ve mahremiyet sınırlarına riayet etmektir.

Bu iki sorumluluk birbirine karşı kullanılamaz. Kadının tesettürü erkeğin nazar sorumluluğunu ortadan kaldırmaz; erkeğin nazarını koruması da kadının tesettür sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Bediüzzaman'ın Yirmi Dördüncü Lem'a'da ele aldığı Tesettür Risalesi de meseleyi yalnızca kıyafet üzerinden değerlendirmez. Tesettürü fıtrat, iffet, aile hayatı ve kadın-erkek münasebetleriyle birlikte ele alır. Böylece tesettürün yalnızca dış görünüşe değil, insanın nefsini ve hayatını terbiye etmesine de bakan bir yönü olduğu görülür.

Risale-i Nur'un nazar terbiyesi üzerinde durması bu noktada önemlidir. İnsan gördüğü her şeyi nefsine mal etmemeli, gözünü ve kalbini haramdan korumayı öğrenmelidir.

Resûlullah'ın Hz. Ali'ye:

“Ey Ali! Bir bakışın ardından ikinci bakışı yapma.” buyurduğu rivayet edilmiştir. (Ebû Dâvûd, Nikâh, 44, 2149)

Bu ölçü erkeğin nazar sorumluluğunu açıkça ortaya koyar. Fakat aynı zamanda kadının kendi tesettür sorumluluğunu da ortadan kaldırmaz. Çünkü her insan önce kendi kulluk vazifesinden sorumludur.

Bu sebeple tesettür meselesinde başkasının kusurunu öne çıkarmak yerine kendi sorumluluğumuza bakmak gerekir.

Kadın, “Ben tesettürümü ve mahremiyetimi koruyor muyum?” diye sormalıdır.

Erkek, “Ben gözümü, nefsimi ve iffeti koruyor muyum?” diye sormalıdır.

Her iki soru da aynı hakikate ulaşır: İnsan, önce kendi nefsinden sorumludur.

Tesettürün dış görünüşe ait bir hükmü vardır. Fakat onun mânevî boyutu daha geniştir. Kadında örtünme ve mahremiyet; erkekte nazar ve iffet; her ikisinde ise haya, edep ve nefsin terbiyesi vardır.

Bu bakımdan tesettür, kadını suçlamak veya erkeği mazur göstermek için kullanılabilecek bir kavram değildir. Aynı şekilde erkeğin nazar sorumluluğunu hatırlatmak da kadının tesettür hükmünü hafifletmez.

Kadın kendi tesettürünü, erkek kendi nazarını korur. Her ikisi de kendi iffetine sahip çıkar.

Risale-i Nur'un terbiyesi açısından mesele, başkasının sınırlarını takip etmekten önce kendi nefsine sınır koyabilmektir.Çünkü gerçek haya, insanın yalnız insanların gördüğü yerde değil, Allah'ın gördüğünü bilerek yaşamasıdır.

Kaynaklar

  1. Kur’ân-ı Kerîm, Nûr, 24/30-31.
  2. Ebû Dâvûd, Nikâh, 44, hadis 2149.
  3. Bediüzzaman Said Nursî, Lem'alar, Yirmi Dördüncü Lem'a, Tesettür Risalesi.

İlk yorum yazan siz olun
YORUM KURALLARI: Risale Haber yayın politikasına uymayan;
Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve BÜYÜK HARFLERLE yazılmış yorumlar
Adınız kısmına uygun olmayan ve saçma rumuzlar onaylanmamaktadır.
Anlayışınız için teşekkür ederiz.