ABD yönetimi, Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu’nun bugün Şam’a yapacağı kritik ziyaret öncesinde Ankara’yı sıkı markaja aldı. Ankara, Davutoğlu’nun Şam’a Batı’nın sözcüsü olarak gitmediğini öne çıkarmaya çalışırken, ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton, aralarındaki telefon görüşmesini basına sızdırarak Davutoğlu’nu zor durumda bıraktı. Clinton’ın sözcüsü, Davutoğlu’ndan ‘askerlerin kışlaya çekilmesi ve tutukluların bırakılması’ isteklerini Şam’a iletmesini istediklerini duyurdu. Türk diplomatik kaynaklar, Türkiye’nin bu mesajları iki yıldır Şam’a en üst düzeyde ilettiğine dikkat çektiler.
Elçi devreye girdi
ABD’nin Ankara Büyükelçisi Francis Ricciardone de Başbakan’ın Dış Politika Başdanışmanı İbrahim Kalın’la, Clinton-Davutoğlu görüşmesinin devamı niteliğinde bir görüşme yaptığını açıkladı. Ricciardone görüşmede, ABD Başkanı Barack Obama’nın Esad’dan umudunu kestiğini anlattı ve Türkiye’nin çabalarını anlamaya çalıştıklarını vurguladı. Büyükelçiye, ABD’nin Suriye uzmanı diplomatı Fred Hof eşlik etti.
Başbakan Tayyip Erdoğan’ın başkanlığında, Davutoğlu, Milli Savunma Bakanı İsmet Yılmaz ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necdet Özel’in katılımıyla yapılan dış güvenlik toplantısında Suriye’deki durum da konuşulurken, Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad’ın olumlu adımlar atmaması halinde, Türkiye’nin de ‘Esad’sız Suriye’ söylemini kullanmaya başlayacağı öğrenildi. Suriye konusunda Türkiye’nin ABD ve Avrupa ile aynı çizgide olduğuna dikkat çeken diplomatik kaynaklar, Esad konusunda ise düşüncelerin farklı olduğunu vurguladı. Davutoğlu’nun ziyareti sonrasında Esad tavrını değiştirmezse, Türkiye, uluslararası toplumun belirleyeceği yaptırımları ‘Suriye halkına zarar vermemesi’ şartıyla destekleyecek, ancak askeri operasyonlara katılmayacak. Uçuşa yasak bölge ve Türkiye sınırında tampon bölge uygulamaları da, dahil olunacak yaptırımlar arasında.
Dışişleri rahatsız
‘Diplomatik’ bir üslup kullanarak Esad’dan demokratik reformlar konusunda ikna edici ve hissedilebilir somut adımlar atmasını istemeye hazırlanan Davutoğlu, ABD’nin bu adımları karşısında sıkıntıya düştü. Telefon görüşmesinin Clinton’ın isteği ile gerçekleştiğine dikkat çeken Türk diplomatik kaynaklar, ABD yönetiminin özellikle ‘topa girerek’ süreci yönlendirmeye çalıştığına işaret ettiler.
Davutoğlu’nun bugün Esad’a şu mesajı vermesi bekleniyor: “Bu sorunu ülkenize başkaları ihraç etmedi. Dolayısıyla siz kendi halkınızı ikna edemezseniz kimsenin yapabileceği bir şey yok. Siz halkınızı ikna edemezseniz Suriye’ye huzur da gelmez, istikrar da. Kendi halkınızla sorununuz devam ederse uluslararası toplumla da sorun yaşarsınız...”
ihlas