Anlaşmayla BOTAŞ BIL'in 100 milyon dolarlık zararı karşılanırken, ayrıca Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) petrol boru hattının işletilmesi için pompa istasyonlarında kullanılan doğalgaz fiyatında indirim yapıldı. Yeni anlaşmayla hattın Türkiye'ye toplamda 3,7 milyar dolar kazandırmasının yolu açıldı.
Türkiye ve Azerbaycan, Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) Ham Petrol Boru Hattı için önemli anlaşmalara imza attı. Geçen çarşamba günü imzalanan Şahdeniz anlaşması ile hattın işleticisi Botaş International Limited (BIL) şirketinin tüm zararları karşılanırken, hattın işletilmesi için pompa istasyonlarında kullanılan doğalgaz fiyatında da önemli fiyat avantajı sağlandı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, mevcut durumda her yıl zarar eden BIL'in artık kâra geçeceğini söyledi. Yıldız, anlaşmayla ilgili önemli bir ayrıntıya dikkat çekti: "Böyle devam etseydi BIL anlaşma sonuna kadar 1 milyar dolar zarar ederdi. Ancak şimdi 3,7 milyar dolar kâr getirecek. Ayrıca hatta neredeyse 250 milyon doları bulacak rehabilitasyonları biz ödemeyeceğiz." Başbakan Tayyip Erdoğan ve Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev arasında, Şahdeniz Doğalgaz Projesi'yle ilgili geçen çarşamba günü imzalanan anlaşmayla, bölgede üretim ihtimali en yüksek doğalgazın Türkiye üzerinden geçmesi garanti altına alınmıştı. Bunun için yeni bir hat inşası kararlaştırılmıştı. Bir grup gazeteciye anlaşmayı değerlendiren Enerji Bakanı Yıldız, son yıllarda artan doğalgaz fiyatlarının sadece BIL'e yılda 30 milyon dolar zarar yazdığını söyledi. Yıldız, "Madem bu hat bizim değil; işletmeciyiz, bize maliyetleri istedik. Normal piyasa fiyatlarının çok altında rakama anlaştık. Ayrıca konsorsiyum BIL'in bugüne kadarki 100 milyon dolarlık zararını karşılayacak." dedi. Bölgedeki etkinliklerle alakalı, dengeleri değiştirecek bir anlaşma yapıldığını vurgulayan Yıldız şöyle konuştu: "Şahdeniz anlaşması ile Türkiye bölgedeki tek somut anlaşmaya imza atmıştır. Anlaşma ile Avrupa'ya gaz gidecekse bunun Türkiye'siz olmayacağını gösterdik. Hatta bu gaz taşınmazsa 'Biz inisiyatif alacağız.' dedik. Yeni boru hattı planlıyoruz. Güçlü bir alternatiftir ama Nabucco'ya karşı üretilmiş alternatif değildir." Şahdeniz konsorsiyumunun anlaşma sonrası yaklaşık 22 milyar dolar yatırım yaparak bu gazı 2018 yılına kadar üreteceğini anlatan Bakan Yıldız, "Şahdeniz-2 projesinde 6 milyar metreküp gazı Türkiye'ye alacağız. Bu gazı 3. ülkelere de ihraç hakkımız var. 10 milyar metreküp doğalgaz da Avrupa'ya ihraç edilecek." şeklinde konuştu.
Azerbaycan gazı yüzde 30 ucuz
Türkiye, Rusya, İran, Nijerya, Cezayir ve Azerbaycan'dan doğalgaz ithal ediyor. Azeri gazı diğer kaynaklara nazaran Türkiye'ye ortalama yüzde 30 ucuza geliyor. Enerji Bakanı Taner Yıldız, Azeri gazı anlaşmasında 2018'e kadar fiyat revizyon haklarını dondurarak ucuz Azeri gazı fiyatını da garanti altına aldıklarını söyledi. Yıldız, Şahdeniz 2'ye alınacak 6 milyar metreküp doğalgazın ihracat hakkı olduğuna işaret ederek, bunun önemli bir avantaj olduğunu ifade etti. 'Şahdeniz 1 gazının ucuz alınmasına rağmen, daha pahalı olacak Şahdeniz 2 gazında ihracat hakkı alınmasının' sebebinin sorulması üzerine Yıldız, "Projelere bütün olarak bakılmalı. Anlaşmalarda sağlanan avantajlar önemli. Ayrıca, bazı konuları sadece rakamsal ifadelerle açıklayamazsınız. Sağlanan avantajlar önemli." değerlendirmesini yaptı.
Zaman