Servet Yanatma'nın haberi:
Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi ile enerji anlaşmaları imzalandığına yönelik haberlere kızan Irak merkezî hükümetinin, Türk tescilli VIP uçaklara Irak hava sahasını kapattığı iddia edildi.
Krizli yılların ardından Irak ile geçen ay başlayan bahar havası kısa sürdü. Türkiye ile Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi arasında enerji alanında imzalandığı iddia edilen anlaşmalar Ankara ile Bağdat arasındaki iplerin bir kez daha gerilmesine yol açtı. Bağdat merkezî hükümetinin Türk tescilli VIP uçaklara Irak hava sahasını kapattığı iddiası gündeme bomba gibi düştü. İddia Enerji Bakanı Taner Yıldız’ın bugün yapmayı düşündüğü Bağdat ziyareti öncesinde geldi. Ancak Türk makamları kendilerine ulaşan bir bildirimin olmadığını açıkladı. Irak geçen yıl da Kayseri’den havalanan Yıldız’ın uçağının Erbil’e gidişini engellemişti.
İki yıl süren krizin ardından Ankara-Bağdat ilişkileri karşılıklı ziyaretlerle normalleşme sürecine girerken dün buna gölge düşüren bir haber gündeme geldi. Başbakan Tayyip Erdoğan, hafta başında Irak Bölgesel Kürt Yönetimi (IKBY) Başbakanı Neçirvan Barzani’yle 3 saatlik görüşme yaptı. Görüşme sonrasında resmî bir açıklama yapılmadı. Görüşmeyle ilgili perde arkası bilgilerden oluşturulan haberlerde Türkiye ile IKBY arasında enerji ve gaz alanında 6 anlaşmanın imzalandığı iddia edildi. Buna göre Türkiye, BOTAŞ’ın alt şirketi olan Turkish Petroleum International Company’nin (TPIC) Jersey’de kurduğu ‘Turkish Energy Company’ aracılığıyla Kuzey Irak’ta 6 blokta petrol ve gaz arayacak. Buna ek olarak Türkiye, ABD’li enerji devi Exxon-Mobil’in kontrol ettiği sahalara da ortak olacak. Türkiye ile Kuzey Irak arasındaki anlaşmaya esas diğer bir konu da petrol boru hattı. Kuzey Irak yönetimi, Taq-Taq (Kewa Chirmila) ile Fish Khabur (Silopi ile sınır) arasında petrol boru hattının inşaatını tamamladı. Bu hattın, Kerkük Yumurtalık’a bağlanması konusunda taraflar anlaşmaya vardı.
Washıngton sorun istemiyor, ankara tansiyonu düşürmeye çalışıyor
Irak merkezî hükümeti, Türkiye ile Kuzey Irak Bölgesel Yönetimi arasında petrol ve gaz anlaşması yapılmasına karşı çıkıyor. Ülkede çıkarılacak petrol üzerinde mutlak hakka sahip olduğunu söyleyen Bağdat yönetimi, bu hafta içinde yaptığı açıklamada, Kürdistan yönetimiyle yapılacak herhangi bir anlaşmanın, “Irak’ın egemenliğine bir tecavüz” olacağını duyurmuştu. Türkiye, merkezî hükümet engelini aşmak için hamle yapmaya hazırlanıyordu. Enerji Bakanı Yıldız’ın bu amaçla bugün Bağdat’a bir ziyarette bulunması bekleniyordu. Yıldız’ın daha sonra da Erbil’e geçmesi, petrol ve doğalgazla ilgili bir konferansa katılması planlanıyordu. Kuzey Irak’ta petrol ve gaz arayan Genel Enerji de Türkiye’den bir grup gazeteciyi, bu konferansa götürmek üzere organizasyon yaptı. Katılımcılara dün akşam itibarıyla “Gitmeme ihtimalimiz olabilir; ancak henüz bir kesinlik yok.” bilgisi verildi. Irak merkezî hükümetinin, Bakan Yıldız’ın, yapmayı düşündüğü Bağdat ziyareti öncesinde, Türk tescilli VIP uçaklara Irak havasını kapattığı iddiası ortaya atıldı. Irak, geçen yıl da Kayseri’den havalanan Yıldız’ın uçağının Erbil’e gidişini engellemişti. Türk kaynakları, Irak’ın Türk tescilli VIP uçaklara hava sahasını kapattığı yönünde bir bilginin Ankara’ya ulaşmadığını belirterek, bu iddianın doğru olup olmadığının netleştirilmesi için konunun Irak Sivil Havacılık Teşkilatı’na sorulduğunu ve cevap beklendiğini söyledi.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Jen Psaki de Irak federal hükümetinin onayı olmadan Irak’ın herhangi bir kesiminden petrol ihracatını desteklemediklerini belirterek, “Bu konudaki pozisyonumuz değişmedi. Irak federal hükümeti ve Kürt Bölgesel Yönetimi’ni anayasal bir çözüme varmaya çağırmayı sürdürüyoruz.” demişti.
Türk Dışişleri Bakanlığı’ndan dün yapılan yazılı açıklamada ise tansiyonu düşürücü ifadeler yer aldı. Ankara açıklamada, Erbil’le Irak anayasasına uygun bir şekilde petrol ticareti yapılması konusunda sürecin henüz tamamlanmadığına vurgu yaparak “Bu konunun üçlü bir çerçevede ele alınması ve halklarımızın ortak çıkar ve refahına hizmet edecek şekilde sonuçlandırılması arzu ve tercihimizdir.” dedi, “Bu anlayışla, taraflar arasındaki tüm konuların karşılıklı görüşmeler yoluyla ve iyi niyetle Irak’ın toprak bütünlüğü ve birliği zemininde süratle çözüme kavuşturulması”nın arzu edildiğine dikkat çekildi.
Zaman