Türkiye'de 1990'lı yılların başlarında başlayan sivilleşme hareketinde çok önemli bir dönüm noktasına gelindi. Çünkü, 1980 darbesinin neredeyse tamamen idare edildiği askeri üssün sivilleştirilerek MİT'e devredilmesi kararı alındı. Yine uzun yıllardır sadece TSK eliyle yürütülen PKK hakkındaki istihbarat toplama ve değerlendirme çalışmalarının bundan böyle MİT'e de verilmesi gündemde. Şimdiye kadar, ABD uyduları ve insansız uçakları tarafından TSK'ya aktarılan ve hükümetten gizlenen askeri istihbarat bilgilerinin MİT'e de aktarılması için çalışma yapılıyor.
TARİHİ SİVİLLEŞME ADIMI
Hükümet sivilleşme yolunda attığı adımlara yenisini ekledi. Bu kez atılan adım, en önemli istihabarat çalışmalarında tek yetkili olan asker devredışı bırakılıyor. 1980 darbesinde, cuntanın darbeyi idare ettiği merkez olarak bilinen Ankara'daki Genelkurmay Elektronik Sistemler (GES), sivilleştirilerek MİT'e devredilecek. Murat Yetkin'in Radikal'deki yazısına göre, devir işleminin nedeni olarak, istihbaratta ikiliği ortadan kaldırma gösterildi. Çünkü, hem MİT'te hem de askeriyede yürütülen istihabarat faaliyetleri, devlette yüklü miktarda masrafa neden oluyor. Bu yöntemle çok pahalı bir iş olan istihabarat faaliyetleri ucuza getirilmiş olacak. Ayrıca, ne MİT'in, ne Emniyet'in elinde bulunan GES'deki dinleme ve istihbarat toplama aletleri de böylece sivillerin yetkisine geçmiş olacak.
PKK'YI HÜKÜMET DE İZLEYECEK
Hükümet bir taraftan GES'i sivilleştirmeye çalışırken öte yandan da PKK'yı izleyen ABD istihbarat uydularının geçtiği bilgilerin kendilerine verilmesi için de çalışmayı sonuca ulaştırmaya çalışıyor. Taraf'tan Lale Kemal'in haberine göre, PKK hakkında toplanan ve sivillerden gizlenen istihbari bilgilere ulaşmak için birkaç ay önce başlatılan çalışma, yeni hayata geçti.
Özellikle, sınırı geçen bazı PKK'lı grupların zaman zaman "çoban", "köylü", "kaçak" diye tanımlanması ve ardından büyük olayların meydana gelmesi hükümeti yeni bir çalışmaya itmişti. Bölgede zaafiyet olduğunu düşünen hükümet, istihbarat bilgilerinin MİT'e de verilmesini kararlaştırmıştı. Böylece PKK'yla daha etkin mücadele edileceği varsayılıyor.
ABD'nin TSK'ya verdiği bilgiler, Ankara'da Amerikalı ve Türk subayların bulunduğu bir büroda süzgeçten geçiriliyor, sonrasında Genelkurmay'daki bir bölüme iletiliyor. Bu bölüme giden bilgilerin, MİT ve Başbakanlık'a da gelmesi gerekiyor. Ama hükümetin bu bigileri almak için gerekli altyapıyı kuramadığını söyleyen Lale Kemal, MİT için de benzeri yapının kurulamadığı görüşünde.
ABD ile Türkiye arasında, iki ülkenin askeri yetkilileri arasında yapılan anlaşma gereği istihbarat bilgilerinin sivil yönetimden gizlenmesi gerekiyordu.
Dünya Bülteni