Bismillahirrahmanirrahim
MEYVE RİSALESİNDEN ALTINCI MESELE
...
Hem meselâ: Nasıl ki bir kitap bulunsa ki; bir satırında bir kitap ince yazılmış ve herbir kelimesinde ince kalemle bir Sûre‑i Kur'âniye yazılmış, gayet mânidâr ve bütün meseleleri birbirini teyit eder ve kâtibini ve müellifini fevkalâde mahâretli ve iktidarlı gösteren bir acip mecmua; şeksiz, gündüz gibi kâtip ve musannifini kemâlâtıyla, hünerleriyle bildirir, tanıttırır. “Mâşâallâh, Bârekallâh” cümleleriyle takdir ettirir.
Aynen öyle de: Bu kâinât kitab‑ı kebîri ki, bir tek sahifesi olan zemin yüzünde ve bir tek forması olan baharda, üç yüz bin ayrı ayrı kitaplar hükmündeki üç yüz bin nebâtî ve hayvanî tâifeleri beraber, birbiri içinde, yanlışsız, hatâsız, karıştırmayarak, şaşırmayarak, mükemmel, muntazam ve bazen ağaç gibi bir kelimede bir kasideyi ve çekirdek gibi bir noktada bir kitabın tamam fihristesini yazan bir kalem işlediğini gözümüzle gördüğümüz bu nihâyetsiz mânidâr ve her kelimesinde çok hikmetler bulunan şu mecmua‑i kâinât ve bu mücessem Kur'ân‑ı Ekber-i Âlem, mezkûr misâldeki kitaptan ne derece büyük ve mükemmel ve mânidâr ise; o derecede – sizin okuduğunuz fenn‑i hikmetü'l-eşya ve mektepte bilfiil mübâşeret ettiğiniz fenn‑i kırâat ve fenn-i kitabet geniş mikyâslarıyla ve dûrbîn gözleriyle – bu kitab‑ı kâinâtın Nakkâş’ını, Kâtib’ini hadsiz kemâlâtıyla tanıttırır, “Allâhu Ekber” cümlesiyle bildirir, “Sübhânallâh” takdisiyle târif eder, “Elhamdülillâh” senâlarıyla sevdirir.
İşte bu fenlere kıyâsen, yüzer fünûndan herbir fen, geniş mikyâsıyla ve hususî aynasıyla ve dûrbînli gözüyle ve ibretli nazarıyla bu kâinâtın Hàlık‑ı Zülcelâl’ini esmâsıyla bildirir; sıfâtını, kemâlâtını tanıttırır.
Bediüzzaman Said Nursi
Sözler