Kıtada sömürgecilik, kuraklık, uzun süren silahlı çatışmalar, ekonomik kırılganlıklar ve yükselen gıda fiyatlarının etkisiyle son yılların en ciddi gıda güvenliği krizlerinden biri yaşanıyor.
Birleşmiş Milletler (BM), Dünya Gıda Programı (WFP), Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) ve UNICEF verileri, kıtanın birçok bölgesinde milyonlarca kişinin yeterli ve besleyici gıdaya erişemediğini ortaya koyuyor.
BM Genel Kurulunun 2018'de aldığı kararla ilan edilen ve her yıl 7 Haziran'da kutlanan "Dünya Gıda Güvenliği Günü", güvenilir ve yeterli gıdaya erişimin önemine dikkati çekiyor ancak Afrika'nın birçok bölgesinde temel sorun, gıdanın güvenliğinden önce gıdaya erişebilmek olarak öne çıkıyor.
Özellikle Sudan, Somali ve Sahel kuşağındaki ülkeler, açlık ve yetersiz beslenmenin en ağır hissedildiği bölgeler arasında yer alıyor.
Sudan'da Nisan 2023'ten bu yana süren çatışmalar, dünyanın en büyük yerinden edilme krizlerinden birine dönüşmüş durumda. BM verilerine göre ülkede yaklaşık 19,5 milyon kişi akut gıda güvensizliğiyle karşı karşıya bulunuyor. Bunların yaklaşık 135 bini ise uluslararası sınıflandırmalara göre "felaket" düzeyindeki açlık koşullarında yaşam mücadelesi veriyor.
Çatışmalar nedeniyle tarım alanlarının kullanılamaması, üretimin aksaması ve insani yardımların ihtiyaç sahiplerine ulaştırılmasında yaşanan güçlükler, ülkedeki krizi daha da derinleştiriyor. UNICEF de yüz binlerce çocuğun ağır akut yetersiz beslenme riski altında bulunduğu uyarısı yapıyor.
Afrika Boynuzu'nun en kırılgan ülkelerinden Somali'de de kuraklık, düzensiz yağışlar ve güvenlik sorunları, milyonlarca kişinin geçim kaynaklarını kaybetmesine neden oldu. Uluslararası kuruluşlar, yaklaşık 4,4 milyon Somalilinin açlık riskiyle karşı karşıya olduğunu ve 1,8 milyondan fazla çocuğun akut yetersiz beslenme tehlikesi altında bulunduğunu belirtiyor.
Batı ile Orta Afrika arasında uzanan Sahel kuşağında ise güvenlik sorunları ile iklim kaynaklı şoklar, iç içe geçmiş durumda.
Mali, Burkina Faso, Nijer ve Çad gibi ülkelerde milyonlarca kişi yerinden edilirken tarımsal üretim ve ticaret ağları da ciddi zarar görüyor. Uzmanlar, yükselen gıda fiyatları, yerinden edilmeler ve iklim kaynaklı afetlerin bölgede kronikleşen açlık riskine yol açtığına dikkati çekiyor.
UNICEF verilerine göre, Doğu ve Güney Afrika'da yaklaşık 13 milyon çocuk akut yetersiz beslenme sorunu yaşıyor. Yardım kuruluşları, bunun yalnızca insani değil sağlık, eğitim ve ekonomik kalkınma açısından da uzun vadeli sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulunuyor.
aa