Kırgızistan geleceğini oyluyor
Kırgızistan, kanlı çatışmaların ardından tek partili iktidarın önüne geçilmesini sağlayacak yeni anayasayı oylamak için sandık başına gidiyor.
Referandumla birlikte, 7 Nisan'da halk isyanıyla işbaşına gelen geçici yönetimin meşruiyet kazanması bekleniyor. Geçici hükümet başkanı Roza Otunbayeva, "Kendi geleceğimizi belirleyeceğiz." diyerek halkı oy kullanmaya çağırdı.
Orta Asya'nın stratejik ülkesi Kırgızistan, 11 Haziran'da başlayan ve resmi rakamlara göre 275 kişinin ölümüne sebep olan etnik çatışmaların ardından anayasa değişikliği için bugün referanduma gidiyor. Başkanlık sisteminden parlamenter sisteme geçişin oylanacağı referandumda, Geçiçi Hükümet Başkanı Roza Otunbayeva'nın 31 Aralık 2011'e kadar görevde kalıp kalmamasına da karar verilecek.
Yeni anayasa kabul edilmeden ülkede huzur ve güvenliğin sağlanamayacağını kaydeden Otunbayeva, halkı sandığa gitmeye çağırdı. Nisan ayında gerçekleşen devrimle iktidara gelen Otunbayeva, "Kırgız halkı kendi geleceğini belirleyecek." diyerek referandumun önemine işaret etti. Referanduma ülkenin kuzeyinde yüksek katılım bekleyen Otunbayeva, uluslararası haber ajanslarına yaptığı değerlendirmede, "Referandumun geçerli olabilmesi için herhangi bir yasal katılım oranı yok. Yüzde 50'nin üzerinde olursa büyük başarı. Yüzde 37-40 gibi katılım oranları da yeterli olur." değerlendirmesinde bulundu. 170'ten fazla uluslararası ve 2 binden fazla da yerel gözlemci referandum sürecini izleyecek. Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı bünyesinde görevli polis misyonu da Kırgızistan'a ulaştı. Çatışmaların yaşandığı Oş ve Celalabad kentlerinde güvenlik önlemleri en üst seviyeye çıkarılırken, 7 bin 500 polis memuru seçim merkezlerinde güvenliği sağlayacak. 2 milyon 400 bin seçmenin oy kullanması beklenen referandum için yurtdışında da sandıklar kuruldu.
Ülkenin güneyinde Kırgız ve Özbek etnik toplulukları arasında yaşanan çatışma nedeniyle ilan edilen olağanüstü hal referandum dolayısıyla kaldırıldı. Özbekistan'a sığınan mültecilerin de büyük bir kısmı yeniden ülkelerine döndü. Geçici Hükümet Savunma Bakanı İsmail İsakov, Özbekistan'a göç etmek zorunda kalan Kırgız vatandaşlarından 70 binin üzerinde mültecinin geri döndüğünü açıkladı. Birleşmiş Milletler verilerine göre çatışmalar sonrasında 400 bin kişi evlerini terk ederken, 100 binden fazla kişi de komşu ülke Özbekistan'a sığınmıştı.
Hiçbir ülkenin resmi olarak tanımadığı Otunbayeva yönetiminin referandumun ardından resmi olarak uluslararası toplantılarda yer alması bekleniyor. Rusya ve ABD'nin askerî üslerinin bulunduğu ülkede nüfuz mücadeleleri halen devam ediyor. Rusya Devlet Başkanı Dmitri Medvedev, bölgeye barış gücü askeri göndermeyi düşünmediklerini, ancak ülkede gerçekleşen referandum süreci ile yakından ilgilendiklerini söyledi. Diğer taraftan Kırgız askerler de referandum için erken sandık başına gitti. Sadece Oş kentinde 2 binden fazla asker oylarını kullanırken, pazar günü yapılacak referandumda şehirde güvenliği sağlamak için görev yapacak. Evlerine geri dönen mülteciler ise herhangi bir sandıkta, kimliklerini göstererek oylarını kullanabilecek. Referandum sürecinin ülkeyi daha kötü duruma götürme riski olduğunu kaydeden gözlemciler, güneyde Özbeklerin sandığa gitmeye niyetli olmadığına dikkat çekiyor.
Zaman
