Grip salgını portakal ve mandalinaya talebi artırdı, çiftçi ürünü dalında satıyor
Bazı yıllarda pazar sıkıntısı çekip ürününü dalında bırakmak zorunda kalan narenciye üreticisinin yüzü bu yıl gülüyor. Arjantin'de eksi 10 dereceyi gören hava sıcaklığı, İspanya'daki aşırı yağışlar ve sel baskınlarına bir de domuz gribi salgını eklenince
Hem dış hem de iç pazar, gözleri C vitamini kaynağı narenciyeye çevirirken üretici dalında satışa başladı. Limon 50-70, portakal 30-40, mandalina ise 50-70 kuruş arasında değişen fiyatlarla alıcı buluyor.
Çukurova bölgesinde üretilen narenciye ile aynı anda dünya pazarlarına giren diğer ülkelerde yaşanan don ve sel olayları, gözleri Türkiye'ye çevirdi. Özellikle limon ihracatında büyük rakip konumundaki Arjantin'de temmuz ayında geceleri eksi 10 dereceyi bulan don olayı Avrupa ve Rusya'ya limon ihracatını durma noktasına getirdi. Bu gelişme Türkiye'de üretilen limon için büyük avantaj sağlarken, İspanya'nın Murcia narenciye bölgesinde meydana gelen aşırı yağışlar ve sel baskınları da portakal ve mandalina çeşitlerinde hasadın gecikmesine ve kalite kaybına sebep oldu. Gözlerin Türkiye'ye çevrildiği bu ortamda ülke genelinde yaşanan grip salgını nedeniyle C vitaminine olan ilgi de artınca çiftçi, hem iç hem de dış pazardan gelen talepleri karşılamaya çalışıyor. Adana Çiftçiler Birliği Yönetim Kurulu Üyesi Mutlu Doğru, narenciyedeki rekolte ve piyasada oluşan fiyatların üreticileri memnun edecek düzeyde olduğunu söyledi. Doğru, "Dünya gündemindeki domuz gribi salgını nedeniyle de narenciyeye talep arttı. İç tüketim de arzu edilen seviyelere ulaşıyor." ifadelerini kullandı. Rusya ile gümrük problemlerinin artık yaşanmadığını kaydeden Doğru, "Bu yılki uygulamada analizler sonucu zirai ilaç kalıntısı tespit edildiğinde, tüm ülke ihracatına getirilen yasaklama yerine, kalıntı tespit edilen malı ihraç eden firma sorumlu tutuluyor. Ancak üreticimiz ve ihracatçımızın konuya olan duyarlılığının artması neticesinde bugüne kadar ilaç kalıntısı yüzünden problem olmadı." şeklinde konuştu.
Çiftçi Cahit İncefikir, yaklaşık 500 dönümlük portakal bahçesindeki ürünleri 33-35 kuruş arasında değişen fiyatlarla sattı. Limondaki rekolte artışının boyutları küçülttüğüne dikkat çeken İncefikir, "İhracatçımız Rusya'ya limon satarken küçük boyutlar nedeniyle sıkıntı yaşadı. Ancak Arjantin'de yaşanan don olayı ve limon talebinin fazla olması nedeniyle bütün ürün satıldı." diyor. "Bu yıl iyi kazandık." ifadesini kullanan İncefikir, emeğinin karşılığını bu yıl aldığına inanıyor. Seyhan Ziraat Odası Başkanı Süleyman Girmen ise mandalina çeşitlerine talepte gözle görülür bir artış olduğunu aktardı. Girmen, "Hem talebin fazla olması hem de bazı çeşitlerde üretimin eksik kalması nedeniyle fiyatlar, çiftçiyi memnun edecek düzeyde." dedi. Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Durmuş Halis de grip salgını dolayısıyla fiyatlarda artış yaşandığını ifade ederek, "Geçmiş yıllara oranla çiftçi, fiyatlardan memnun." dedi. Ziraat Mühendisi Şaban İş ise gribin ilacının C vitamini olmasına rağmen, Türkiye'de narenciye tüketiminin çok düşük olduğuna dikkat çekti: "Ülkemizde kişi başına yıllık narenciye suyu tüketimi ortalama 2 litredir. Yıllık ortalama narenciye tüketimi ise 15 kilogram civarında. Bu rakamlar çok düşük."
Antibakteriyel jel
üreten firmalar, bir yıllık satışı bir ayda yaptı
Domuz gribi telaşı, hijyen ürünlere talebi artırdı. Suya sabuna kolay ulaşma imkanının olmadığı durumlarda kullanılan antibakteriyel jellerin satışlarında patlama yaşanıyor. Çoğu eczanenin raflarında bile görünmeyen jeller, domuz gribi riskiyle birlikte okul kantinlerine kadar girdi. İzmir Eczacı Odası Başkanı Tuncay Sayılkan, antibakteriyel ürün üreten firmaların son bir ayda bir yıllık satış yaptığını söyledi. Pazarın büyümesi, yeni yatırımları da beraberinde getirdi.
Eczacı kooperatifi EDAK'ın Satın Alma Müdürü Kemal Demirci, Avrupa'daki çantada jel taşıma kültürünün Türkiye'de de yerleşmeye başladığını söyledi. Demirci, Ege Bölgesi'nde 4 bin eczacı üyelerine salgından önce ayda bin adet jel satarken, şimdi bu sayının milyonlara ulaştığını kaydetti. Antibakteriyel ürün sektörüne 1,5 yıl önce giren Viking Temizlik ve Kozmetik Ürünleri'nin Pazarlama ve İletişim Müdürü Fatih Yüzbaşıoğlu da eldeki bakteri ve mikropların büyük oranda temizlenmesini sağlayan antibakteriyel temizlik jeli üretiminin salgın hastalıklar nedeniyle hızla büyüyen bir sektör haline geldiğini dile getirdi. Bu yılın 9 aylık döneminde el jelindeki satışların, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 250 arttığının altını çizen Yüzbaşıoğlu, artışın büyük bölümünün son bir aya ait olduğunu vurguladı. Yüzbaşıoğlu, şunları söyledi: "3 çeşitten oluşan Viking antibakteriyel temizleme jelimizi 1,5 yıl önce piyasaya sürdük. Ancak bu ürünle alakalı çok fazla kullanım alışkanlığı yoktu. Ama domuz gribinin etkisiyle büyük artış oldu. İki, bazen üç vardiya çalışıyoruz. Talep çok fazla. Özellikle çocuklu aileler talep ediyor. Antibakteriyel ürünleri marketlerin yanı sıra eczane ve hastane kantinlerine de satıyoruz. Birçok yeni firma da bu alana yatırım yaptı." Elif Kozmetik Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Timuroğlu ise sektöre yeni girdiklerini ifade ederek, "Şu anda hızla büyüyen sektör saman alevi gibi parlayabilir. Tüketiciler merdiven altı üretime karşı dikkatli olmalı." diye konuştu.
Zaman
