En büyük 500 şirket frene değil gaza basmış

En büyük 500 şirket frene değil gaza basmış

Fortune Türkiye dergisinin en büyük 500 Türk şirketi sıralamasının 2012 yılına ilişkin sonuçları belli oldu.

Abdulkadir cembekli'nin haberi:

2012’de 47 milyar lira ciro elde eden Tüpraş listenin zirvesinde yer aldı. İlk 500’ün geçen yılki toplam kârı yüzde 26 artışla 31 milyar 532 milyon liraya ulaştı. Türkiye’nin büyümede frene bastığı 2012’de Fortune 500 şirketlerinin iç satışları yüzde 14,3, ihracatı yüzde 1,2 yükseldi.

Fortune Türkiye dergisi, tüm sektörlerde faaliyet gösteren şirketler arasından 2012 yılı net satışlarına göre belirlediği Türkiye’nin en büyük 500 şirketini açıkladı. Fortune 500 listesinin zirvesinde Tüpraş, Petrol Ofisi ve Türkiye Elektrik Dağıtım AŞ yer aldı. 500 şirketin net kârı bir önceki yıla göre yüzde 26 artış göstererek 31 milyar 532 milyon liraya ulaştı. Türk Telekom 2 milyar 593 milyon lira net kâr elde ederek Türkiye’nin en kârlı şirketi oldu.

Fortune 500 listesini derginin Yayın Yönetmeni Ali Ağaoğlu ve araştırma şirketi Finar Yönetim Kurulu Üyesi Selim Seval açıkladı. Bu listeyi ortaya çıkarmak için her ay 5 bine yakın şirketin bilanço ve kâr-zarar tablosunu incelediklerini ifade eden Selim Seval, 2012 yılını “kurun oynamadığı ve faizlerin düşük olduğu bir yıl” olarak değerlendirdi. Türk şirketlerinin kârlarını geçen yıla göre artırdığına dikkat çeken Seval, bu artışın olumlu olduğunu belirtti. Seval, Türk şirketlerinin öz sermayesinin yetersiz ve borçlu olduğunu dile getirirken, 500 şirketin borçlarının, özkaynaklarına oranının 3,51 olduğunu, ideal durumda ise borç ile özkaynak tutarının birbirine eşit olması gerektiğini kaydetti.

Fortune Türkiye Yayın Yönetmeni Ali Ağaoğlu, 2012 yılının net satışın arttığı, ihracatın durgun geçtiği ve 56 bin yeni istihdamın sağlandığı bir yıl olduğunu söyledi. Küresel 500 listesinde sadece bir Türk şirketinin olduğunu ve kat edecek daha çok yolun olduğunu belirten Ağaoğlu, listedeki Türk şirketlerinin toplam değerinin Global 500 listesinde 3. sıradaki bir şirketin değerine denk geldiğini söyledi. Fortune 500 ABD listesinin zirvesinde yer alan Wal-Mart Stores 469 milyar 162 milyon dolar, ikinci sıradaki Exxon Mobil 449 milyar 886 milyon dolar, üçüncü saradaki Chevron ise 233 milyar 899 milyon dolar net satış gelirine sahip. Fortune 500 Türkiye’nin toplam satışları 343 milyar 102 milyon dolar.

Fortune Finans Editörü Kenan Şanlı ise Türkiye ekonomisinin geçen yıl yumuşak inişi başaramadığını ve aksine sert fren yapılan 2012’de GSYH büyümesinin yüzde 2,2’de kaldığını söyledi. Böylelikle geçen yıl elde edilen bu sonuçların, şirketlerin bilançolarına da olumsuz yansıdığını vurgulayan Şanlı, “Ancak olumsuzluğun aynı sertlikte olmadığı araştırmada ortaya çıktı. Türkiye ekonomisinde GSYH büyümesindeki sert frene rağmen Fortune 500 şirketlerinin net satışları 2012 yılında yüzde 11,2 artarak 614 milyar 977 milyon TL’ye yükseldi. 2011 yılında Fortune 500 Türkiye şirketleri, Türkiye’nin GSYH büyümesinin 2,5 katı, geçen yıl ise 5 katı bir büyüme yakaladı.” dedi.

Fortune 500 değerlendirmesine göre sıralamada ilk 10’da yer alan şirketlerin toplam cirosu 197,7 milyar lira olurken bu şirketlerden yedisinin petrol ve enerji sektöründe faaliyet göstermesi dikkat çekti. 30 sektörde net satış kârlılığı artış gösterirken, 21 sektörde ise azaldı. 111 şirketin cirosunun 1 milyar lira, 13 şirketin cirosunun ise 10 milyar lira sınırını aştığı görüldü. Yapılan ihracat tutarı ise bir önceki yıla göre yüzde 1,2 artarak 135 milyar liraya ulaştı. İlk 100 şirketin ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 2 azalırken, son 100 şirketin ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 9,7 arttı. En çok ihracat yapan şirket 12,6 milyar lira ile Türk Hava Yolları oldu. En büyük 500’ün istihdam sayısı geçen yıla göre 55.934 kişi artarak 974.654 kişiye ulaştı. Şirketlerin özkaynak tutarı ise 250 milyar lira olarak tespit edildi. Ayrıca şirketlerin finansman giderleri yüzde 34,4 düşerken, faaliyet dışı gelirleri yüzde 18,9 azaldı. Esas faaliyet kârı gerilerken, net kârın artmasında faizlerin düşmesi nedeniyle gerileyen finansman giderleri ve faaliyet dışı gelirler etkili oldu.

İÇ SATIŞLARIN ETKİSİYLE KÂR SIÇRADI

Ekonominin yavaşladığı 2012 yılında en büyük 500 şirket iç satışların etkisiyle kârda sıçrama yaptı. Fortune 500 Türkiye’nin istihdamı ise geçen yıl yaklaşık 56 bin kişi arttı. Fortune 500 şirketlerinin 2012 yılında net satışlarının 479 milyar 924 milyon lirası iç satışlardan, 135 milyar 52 milyon lirası ise ihracattan geldi. Fortune 500 şirketlerinin iç satışları yüzde 14,3 artarken, ihracat artışı ise yüzde 1,2’de kaldı. Listede yer alan ilk 100 şirketin 2011 yılında yüzde 70 olan toplam satışlardan aldığı pay, 2012 yılında yüzde 71,3’e yükselirken, ihracattan aldığı pay yüzde 67,4’ten yüzde 65,2’ye düştü. Listedeki firmaların toplam ihracatı yüzde 1,2 artarken ilk 100 şirketin ihracatı yüzde 2 düşüşle 88 milyar liraya indi. İhracat artışının azalmasına rağmen iç satışların etkisiyle Fortune 500 şirketlerinin net kârında ciddi artış oldu. 437 şirketin kâr açıkladığı 2012’de zarar açıklayan şirket sayısı ise 63 oldu. 2011 yılında zarar açıklayan şirket sayısı 106 olmuştu. Fortune 500 net satış gelirlerinden en yüksek pay yüzde 17,4 ile petrol ve türevleri üretim ve dağıtım sektörüne ait. Sektörden 17 şirket 500 listesine adını yazdırdı. Petrol sektörünü 5,7 ile metal döküm ve yüzde 5’le perakende ticaret mağazaları izledi.

Zaman