Bitkisel Ürün Denge tabloları açıkladı
Türkiye'de 2009/10 döneminde, üretimin tüketimi karşılama oranı en yüksek ürün yüzde 1192,3 ile incir oldu. Toplam arzın yüzde 51,1'ini ithalat oluşturan muz için yeterlilik derecesi yüzde 48,9 olarak tahmin edildi.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2009-2010 dönemine ilişkin ''Meyveler, Sert Kabuklular ve İçecek Bitkileri'' Bitkisel Ürün Denge Tablolarını açıkladı.
TÜİK verilerine göre, meyveler, sert kabuklular ve içecek bitkileri ürün grubunda yeterlilik derecesi en yüksek olan ürün incir.
Turunçgiller grubunda yer alan meyvelerde de kendine yeterlilik söz konusu. Turunçgiller üretiminde en düşük paya sahip greyfurtun yeterlilik derecesi yüzde 624,9 olurken, limon, mandalina ve portakalın yeterlilik dereceleri sırasıyla yüzde 262,7, yüzde 163,5 ve yüzde 110,9 olarak tahmin edildi.
-MUZDA YETERLİLİK DERECESİ YÜZDE 48,9-
Diğer meyveler grubunda yer alan, kendine yeterliliğin oldukça yüksek olduğu ürünlerden, incirin yeterlik derecesi yüzde 1192,3, kayısının yüzde 495,4, üzümün yüzde 135,9, narın yüzde 142,9 olarak tahmin edildi. Toplam arzın yüzde 51,1'ini ithalat oluşturan muz için yeterlilik derecesi yüzde 48,9 olarak gerçekleşti.
Sert kabuklu meyvelerde en yüksek yeterlilik derecesi yüzde 904,9 oranı ile fındık oldu. Sert kabuklular grubunda yer alan kendine yeterli olan diğer ürünler ise yüzde 104,6 oran ile kestane, yüzde 102,8 oranı ile antep fıstığı.
Toplam çay arzının büyük bir kısmı yurt içi tüketimden karşılanırken, yeterlilik derecesi yüzde 98,04 olarak kayıtlara geçti.
Ürün denge tabloları, tarımsal ürünlerin arz kaynaklarını ve kullanım şekillerini belirli bir referans dönem boyunca karşılaştırarak ayrıntılarıyla ortaya koyuyor. Bu tablolar tarımsal ürün piyasalarının yönetiminde karar alıcılar için sektörün yapısı ve piyasaların gelişimi hakkında analiz aracı olma işlevi görüyor.
TÜİK, ilk kez bitkisel ve hayvansal ürünler için takvim yılı esas alınarak ''Tarımsal Ürünlerde Teknik Dönüşüm Katsayıları ve Ürün Denge Tabloları 1989, 1995'' adlı istatistik yayımlamıştı. EUROSTAT metodolojisi göz önünde bulundurularak, her bir ürünün piyasa dönemi esas alınarak tarımsal üretimde önemli paya sahip 63 bitkisel ürün ile işlenmiş ürünlerden şeker için 2000/01-2004/05 piyasa yıllarına ait denge tablolarını 2007'de yayımlayan TÜİK, 2008'de ise 2005/;06, 2006/;07 piyasa yılları için toplam 44 ürünün denge tablosunu hazırlamış ve yayımlamıştı. Daha önce kitap olarak yayımlanan ürün denge tablolarının güncel bir şekilde kullanıcıya sunulmasını sağlamak amacıyla, 2007/;08 piyasa döneminden itibaren, ''Tahıllar ve Diğer Bitkisel Ürünler'', ''Sebzeler'' ve ''Meyveler, İçecek ve Baharat Bitkileri'' olmak üzere üç ana ürün grubuna göre haber bülteni olarak yayımlanmaya başlanmıştı.
Belirli bir ürüne ait denge tablosu, o ürünün piyasası hakkında genel bir bilgi sunmak amacıyla, yalnızca hammadde olarak kullanılan birincil tarımsal ürünü (örneğin buğday) değil, o üründen elde edilen işlenmiş ürünleri de (örneğin buğday nişastası, un) kapsıyor. İşlenmiş ürünlere ait dış ticaret rakamları, teknik dönüşüm katsayıları kullanılarak kendisini oluşturan birincil ürün eşdeğerine dönüştürülmekte ve böylece mamuller üretildikleri hammadde başlığı altında toplanıyor.
Zaman
