Avustralya'nın ortasında mahzun bir cami
Türkiye'nin on katı büyüklüğündeki Avustralya kıtasının ortasına parmağınızı koyun, işte tam orada bir cami var
Süleyman Ünal'ın haberi:
Mimarisi ve bulunduğu yer itibarıyla Türkiye'deki küçük Anadolu camilerini andıran özellikleriyle sanki tanıdık bir yerde hissedersiniz kendinizi...
"Afgan Camii" adıyla anılan bu cami, Avustralya'nın ortasında yer alan Alice Springs şehrindeki Müslümanlar tarafından inşa edilmiş ve halen Müslümanların ibadet mekânı olarak kullanılıyor. Cami, o bölgede yaşayan her milletten Müslümanların ibadet mekânı...
Alice Springs ise 27 bin nüfusuyla turizm başta olmak üzere ayrıca Avustralya tarihi için önemli bir şehir. Avustralya'nın kurak ve çöl ikliminin hakim olduğu orta kısımdaki çok geniş alanda adeta bir vaha gibi bölgenin can damarı olma özelliğini taşıyor. "Afgan" kelimesi ise bu bölgede tarihte Avustralya'ya yaptıkları hizmetlerden dolayı saygı ile anılıyor. Çünkü teknolojinin bu kadar hızlı olmadığı zamanlarda Afganistan'dan getirilen Afganlar ve develeri Avustralya'nın çölünü aşmada, tabii zenginliklerini keşfetmede ve ülkeyi bilinmez olmaktan çıkarıp tanımada önemli görevler üstlenmişler. Afganlı deveciler ise Müslüman oldukları için gittikleri her yere dinî yaşantılarını da götürmüşler. Mesela, Ramazan aylarında tuttukları oruç ve son on gün içinde itikafa girmeleri bile bugün bazı torunları tarafından hatırlanıyor. Aborijinler veya başka milletlere mensup kimselerle evlenen Afganlılardan geriye, maalesef kalıcı hatıra olarak develeri ve bir de onların adını alan Darwin şehrinden Adelaide şehrine kadar düzenli olarak işleyen "Afgan Treni" kalmış.
Afgan torunlarının bir kısmı dedelerinin dinini bilmiyor, bazıları ise namaz kılan bir Müslüman gördükleri zaman "Dedelerimiz de böyle yapıyormuş." diyorlar. Müslüman olanlardan bazıları ise çeşitli şehirlere dağılmış vaziyetteler.
Afganlıların hatıraları, Adelaide'den Alice Springs'e, oradan da Darwin'e kadar olan bölgede (Adelaide ile Darwin şehri arası Avustralya ortasından yani çölden geçerseniz birkaç bin kilometredir) hemen her yerde develerle yapılan tarihî seyahatleri resimlerle şehirlerin çeşitli yerlerine işlenmiş durumda. İlgilileri ve meraklılar ise Afganlıların Müslüman olmasından dolayı gittikleri şehirde "Burada Afganlıların inşa ettikleri teneke cami (tin mosque) var mı?" diye sorarlarsa onlara halen kullanılmakta olan veya namaz kılan olmadığı için müze gibi duran veya kalıntıları varsa onları gösterebiliyor. Mesela, yine Avustralya içlerinde olan Broken Hill şehrinde de yine böyle bir cami mevcut. Bu cami, bugün sadece turistler tarafından ziyaret edilen bir mekân olarak korunmakta. Afganlı devecilerin o günlerde kullandıkları at arabası türü malzemeleri ve develer üzerine astıkları eşyalar da muhafaza ediliyor. Ayrıca cami içinde halılar ve seccadeler de mahzun ve kederli şekilde üzerlerinde ibadet edecek bir Müslüman'ı hüzünlü şekilde beklemekte.
Afganlı deveciler, gittikleri yerlerdeki bölgelere de Müslüman ismi vererek kalıcı hale getirmişler. Mesela, iç kısımlarda "İsa Dağı" adını görebilirsiniz veya "Ali'nin yeri" adını da. Alice Springs şehrinde bir caddenin adı "Muhammed Caddesi" konulmuş.
Zaman
