Çağlar Avcı'nın haberi

 Bu yolla iki yıl önce 200 milyon TL’lik ilaç getirilirken 2012’de tutar 400 milyon liraya ulaştı. Getirilen bazı ilaçların kutu fiyatı 10 bin Euro’yu buluyor.

Devlet, vatandaş için 2012 yılında yurtdışından Türkiye’de bulunmayan 400 milyon liralık ilaç getirtti. İki yıl önce bu rakam 200 milyon liraydı. Bu tür ilaçları ithal etmekle görevlendirilen Türk Eczacıları Birliği (TEB) ürün başına yüzde 10 işletme gideri alıyor. Hastaların yurtdışı ilaçlarına ulaşması ise büyük ölçüde doktorun inisiyatifinde. Doktor yeni ilaçlar konusunda bilgi sahibiyse reçeteyle hastasına başvuru yaptırıyor.

SGK ile TEB arasında yurtdışında ilaç temini ile ilgili protokol 2007 yılında imzalandı. Protokol her yıl kendini otomatik olarak yeniliyor. İlk yıllarda getirilen ilaç miktarı düşük seviyede kalırken son dönemde ciddi artışlar yaşandı. Artışlarda Türkiye’de ruhsat almak için bekleyen 200’e yakın ilacın büyük etkisi oldu. SGK birim maliyet olarak yurtdışından getirilen ilaçlara ortalama 10 kat daha fazla para ödüyor. İlaç, Türkiye’de ruhsat alıp ödeme kapsamına alınırsa bu rakamlar düşüyor. Fakat çok fazla hastanın kullanımına sunulacağı için de bu sefer toplam maliyet artıyor. Şu anda Sağlık Bakanlığı 500’e yakın ilacın yurtdışından getirilmesine izin verdi. Bunun ise 300 kadarı aktif olarak ithal ediliyor.

TEB Genel Sekreteri Harun Kızılay, yurtdışından getirtilecek ilaçlarla ilgili olarak öncelikle Sağlık Bakanlığı’nın onay vermesi gerektiğini belirtiyor. Kızılay, “Sonra doktorun yazdığı reçete ile hasta bize geliyor. Biz de bunu SGK’ya sunuyoruz. SGK ödeme listesine alırsa yurtdışından uygun şartlarda getiriyoruz.” diye konuşuyor. Bu yolla en çok kanser ve MS hastalıkları için kullanılan ilaçların getirildiğini aktaran Kızılay, bazı ilaçların kutu fiyatının 10 bin Euro’yu bulduğu bilgisini veriyor. TEB’in yurtdışı ilaç biriminde 40 kişi istihdam ediliyor.

VATANDAŞ, İMKANIN FARKINDA DEĞİL

Zaman’a konuşan Araştırmacı İlaç Firmaları Derneği (AİFD) Başkanı Güldem Berkman, şu anda Sağlık Bakanlığı’ndan ruhsat almak için 200 ilacın beklediğini dile getiriyor. Bunlar içinde kalp, kanser ve sindirim sistemi gibi ilaçların yer aldığını vurgulayan Berkman, “Bu ilaçların birçoğu TEB aracılığı ile yurtdışından getiriliyor. Fakat vatandaşın önemli bir kısmının bundan haberi yok. Bu imkandan ayrıcalıklı bir kesim yararlanıyor. Çoğu kez bu doktorla alakalı bir durum. Çok az insan bu ilaçları bilen doktorlara gidiyor. Eğer doktor bunu bilmiyorsa vatandaş o ilacı alamıyor.” değerlendirmesini yapıyor. Berkman, Avrupa Birliği’nde ruhsat başvurularının en fazla 210 günde sonuçlandığını, Türkiye’de ise bunun çok uzun sürdüğünü kaydediyor. “Ruhsatı alsak bile bu sefer de SGK’nın ilacı ödeme listesine almasını bekliyoruz. O da uzun bir süreç. Vatandaş yeni bir ilacı, Amerika’da ve Avrupa’da çıktıktan yıllar sonra ulaşabiliyor.” diyor.

Zaman